हे टाळा
- थकवा असूनही पुढे रेटणे, श्वास रोखणे आणि वेगवान श्वसन टाळा. छातीत दुखणे किंवा विश्रांतीतही धाप लागल्यास डॉक्टरांना दाखवा.
संपूर्ण मार्गदर्शक वाचा (इंग्रजी)
नेहमी विचारले जाणारे प्रश्न
लाँग कोविडसाठी योग चांगला आहे का?
सौम्य, योग्य गतीने केलेला योग श्वसन, ताण आणि झोपेसाठी मदत करू शकतो. 2024 मधील एका अभ्यासात ऑनलाइन योगाने कोविडनंतरचा ताण, चिंता आणि निद्रानाश कमी झाला, पण त्यात तुलनेसाठी गट (control group) नव्हता, आणि मोठ्या चाचण्या अजून सुरू आहेत.
कोविडनंतर सर्वोत्तम श्वसन व्यायाम कोणते?
संथ पोटाने श्वास, श्वास न रोखता संथ अनुलोम-विलोम, आणि गुणगुणणारा भ्रामरी श्वास. बसून किंवा झोपून दिवसातून एक-दोनदा 5 मिनिटे सराव करा.
लाँग कोविडमध्ये व्यायाम करावा का?
हो, पण सौम्यपणे आणि गती नियंत्रित ठेवून. थकवा जाणवण्याआधी थांबा, चांगल्या दिवशी जास्त रेटू नका, आणि हालचालीनंतर 1–3 दिवसांनी लक्षणे वाढल्यास प्रमाण कमी करा.
लाँग कोविडमध्ये ग्रेडेड एक्सरसाइज सुरक्षित आहे का?
लक्षणांचा विचार न करता दर आठवड्याला व्यायाम वाढवणाऱ्या कार्यक्रमांमुळे काहींचा त्रास वाढू शकतो. लक्षणांनुसार गती ठेवणे अधिक सुरक्षित आहे. तुमच्या डॉक्टर किंवा फिजिओथेरपिस्टला विचारा.
लाँग कोविडमधील ब्रेन फॉगमध्ये योग मदत करू शकतो का?
अद्याप थेट पुरावा नाही. चांगली झोप, कमी ताण आणि पेसिंग यांमुळे विचार अधिक स्पष्ट होऊ शकतात. सत्रे छोटी ठेवा, कारण मानसिक श्रमानेही ऊर्जा खर्च होते.
लाँग कोविड किती काळ टिकतो?
ते व्यक्तीनुसार बदलते. काही जण काही महिन्यांत बरे होतात, तर काहींना वर्षभर किंवा त्याहून जास्त काळ लक्षणे राहतात. तुमचे डॉक्टर तुम्हाला साथ देऊ शकतात आणि इतर कारणे तपासू शकतात.
कोविडनंतरचा चांगला व्यायाम कार्यक्रम कोणता?
रोज 5 मिनिटे श्वसन आणि विश्रांतीने सुरुवात करा, मग दोन-तीन सौम्य आसने जोडा, नंतर छोटे चालणे; त्रास न वाढता दोन आठवडे गेले तरच प्रमाण वाढवा. लाँग कोविडसाठीच्या या टिप्स बहुतेकांना लागू होतात; फिजिओथेरपिस्ट त्या तुमच्यानुसार बदलू शकतो.
कोविडनंतर चव किंवा वास जाणे, किंवा रक्ताच्या गुठळ्या यांवर योग मदत करतो का?
नाही. चव किंवा वास गेल्यास स्मेल ट्रेनिंग वापरले जाते, आणि रक्ताच्या गुठळ्यांसाठी तातडीचे वैद्यकीय उपचार लागतात. योग फक्त सर्वसाधारण रिकव्हरीला आधार देतो.
लाँग कोविडमधून बरे होताना डॉक्टरांकडे कधी जावे?
छातीत दुखणे, विश्रांतीतही धाप, बेशुद्ध पडणे, उभे राहिल्यावर हृदय वेगाने धडधडणे, किंवा पायाला सूज अथवा वेदना असल्यास लगेच वैद्यकीय मदत घ्या.
योग उपचारांना आधार देतो; उपचारांची जागा घेत नाही. डॉक्टरांनी दिलेली औषधे सुरू ठेवा आणि सुरुवात करण्यापूर्वी डॉक्टरांशी बोला, विशेषतः हृदयविकार, अनियंत्रित रक्तदाब, नुकतीच झालेली शस्त्रक्रिया, गर्भधारणा, अपस्मार (फिट्स) किंवा तीव्र वेदना असल्यास.
