วิธีทำ เชษฐิกาสนะ (ท่าอันประเสริฐ) ทีละขั้นตอน
- นอนคว่ำ เหยียดขาตรงแยกเล็กน้อย วางหลังเท้าบนเสื่อ
- วางหน้าผากบนเสื่อ ถ้าพื้นแข็งให้รองด้วยผ้าขนหนูพับบาง ๆ
- ประสานนิ้วแล้ววางมือเบา ๆ บนท้ายทอย ใกล้ฐานกะโหลก
- ปล่อยศอกกางออกด้านข้างและวางลงหาพื้น แขนควรรู้สึกหนัก ไม่ออกแรง
- ผ่อนคลายหลังส่วนล่าง ก้น และขา อย่าใช้มือกดศีรษะลง
- หายใจช้า ๆ รู้สึกว่าหลังส่วนล่างยกขึ้นเล็กน้อยทุกครั้งที่หายใจเข้า อยู่ในท่าประมาณหนึ่งนาที
- เมื่อออกจากท่า คลายมือ วางมือใต้ไหล่ หันศีรษะไปด้านหนึ่งแล้วพักก่อนลุกขึ้น
ประโยชน์และข้อควรระวัง
ประโยชน์
- ให้หลังได้พักเต็มที่หลังท่าแอ่นหลังแบบนอนคว่ำ เช่น ท่างูเห่าและท่าตั๊กแตน
- ยืดหลังส่วนล่างเบา ๆ ขณะกล้ามเนื้อคลายตัว
- ทำให้รู้สึกถึงลมหายใจที่เข้าสู่หลังและท้องได้ง่าย
- แต่เดิมใช้ช่วยคลายความตึงของหลังและคอจากการนั่งนาน
- ช่วยให้ใจนิ่งและสงบลงได้ในไม่กี่นาที
ควรเลี่ยงหรือปรับท่าหาก
- ตั้งครรภ์ ไม่ควรนอนคว่ำ ให้นอนตะแคงซ้ายพักแทน
- เพิ่งผ่าตัดช่องท้อง หรือไส้เลื่อนที่มีอาการเจ็บ
- ปวดไหล่เมื่อวางมือไว้หลังศีรษะ ให้วางแขนข้างลำตัวแทน
- ปวดคอ วางมือเบามาก ๆ หรือหันศีรษะไปด้านหนึ่งบนผ้าขนหนูพับ
- หายใจลำบากหรือคัดจมูกเมื่อนอนคว่ำ ให้นอนหงายหรือนอนตะแคงพัก
อ่านคู่มือฉบับเต็ม (ภาษาอังกฤษ)
คำถามที่พบบ่อย
เชษฐิกาสนะทำอย่างไร
นอนคว่ำ เหยียดขาตรง วางหน้าผากบนเสื่อ ประสานนิ้วไว้หลังศีรษะ และปล่อยศอกวางกางออกด้านข้าง ผ่อนคลายหลังทั้งหมดและหายใจช้า ๆ ประมาณหนึ่งนาที
เชษฐิกาสนะมีประโยชน์อย่างไร
ให้หลังได้พักเต็มที่ ให้กล้ามเนื้อหลังส่วนล่างคลายตัวหลังท่าแอ่นหลัง และทำให้รู้สึกถึงลมหายใจที่เข้าสู่หลังได้ง่าย แต่เดิมใช้ช่วยเรื่องความตึงของหลังและคอ
ทำไมเชษฐิกาสนะจึงเรียกว่าท่าอันประเสริฐ
ชื่อมาจากคำสันสกฤต jyeshtha (ตรงกับคำไทยว่า "เชษฐ์") แปลว่าผู้อาวุโส ดีที่สุด หรือประเสริฐ หมายถึงคุณค่าของท่าในฐานะท่าพักผ่อน ไม่ได้หมายถึงท่าที่ยาก
เชษฐิกาสนะเหมาะกับมือใหม่ไหม
เหมาะ ไม่ต้องใช้ความแข็งแรงหรือความยืดหยุ่น หากไหล่ตึงให้วางแขนข้างลำตัวแทนการวางไว้หลังศีรษะ
ควรอยู่ในเชษฐิกาสนะนานเท่าไร
ประมาณหนึ่งนาทีระหว่างท่า หรือนานกว่านั้นถ้ารู้สึกผ่อนคลาย
ใครไม่ควรทำเชษฐิกาสนะ
หลีกเลี่ยงในช่วงตั้งครรภ์และหลังผ่าตัดช่องท้อง ผู้ที่ปวดไหล่หรือคอ ให้วางมือเบามาก ๆ หรือวางแขนข้างลำตัว
หน้านี้มีไว้เพื่อให้ความรู้ทั่วไป หากคุณตั้งครรภ์ มีโรคประจำตัว หรือบาดเจ็บ ควรปรึกษาแพทย์ก่อนเริ่มเล่นโยคะ หยุดทันทีหากรู้สึกเจ็บ เวียนศีรษะ หรือหายใจไม่ทัน








