વ્યાઘ્રાસન (Tiger Pose) સ્ટેપ બાય સ્ટેપ કેવી રીતે કરવું
- હાથ અને ઘૂંટણ પર આવો. કાંડાં ખભાની નીચે અને ઘૂંટણ થાપાની નીચે રાખો, પીઠ સપાટ રાખો.
- નજર નીચે મેટ પર રાખો જેથી ગરદન કરોડરજ્જુની સીધી રેખામાં રહે. પેટને હળવેથી અંદર ખેંચો.
- ડાબો પગ મેટ પર પાછળ સરકાવો, પછી શ્વાસ લેતાં તેને થાપાની ઊંચાઈ સુધી ઉઠાવો, આંગળાં નીચે તરફ.
- સ્થિર લાગે ત્યારે જમણો હાથ ખભાની ઊંચાઈએ આગળ લંબાવો, અંગૂઠો ઉપર તરફ.
- બંને થાપા એક સ્તરે રાખો, જાણે કમર પર પાણીનો પ્યાલો મૂક્યો હોય. આંગળીઓનાં ટેરવાંથી એડી સુધી લાંબા ખેંચાઓ.
- 3–5 શ્વાસ સુધી રહો, પછી શ્વાસ છોડતાં હાથ અને ઘૂંટણ પાછા ટેબલટોપમાં નીચે લાવો.
- જમણા પગ અને ડાબા હાથથી પુનરાવર્તન કરો. પછી બાલાસનમાં આરામ કરો.
ફાયદા અને સાવચેતીઓ
ફાયદા
- કરોડરજ્જુની આસપાસના સ્નાયુઓ, નિતંબ અને ખભાના પાછળના ભાગને મજબૂત કરે છે
- પીઠને સ્થિર રાખતા ઊંડા કોર સ્નાયુઓને તાલીમ આપે છે
- સામસામેના હાથ-પગ વચ્ચે સંતુલન અને સંકલન સુધારે છે
- ઉઠાવેલા પગની બાજુએ થાપાના આગળના ભાગને ખેંચે છે
- પીઠ માટે હળવી, ઓછા ભારવાળી કસરત, જે મોટાભાગના શરૂઆત કરનારાઓને અનુકૂળ છે
- ઘૂંટણને નાક તરફ લાવવાનો પ્રકાર માર્જરી-બિટિલાસનની જેમ કરોડરજ્જુને પણ હલાવે છે
આ સ્થિતિમાં ન કરો અથવા ફેરફાર સાથે કરો
- ઘૂંટણમાં દુખાવો — ટેકાવાળા ઘૂંટણ નીચે વાળેલો ધાબળો મૂકો
- કાંડામાં દુખાવો કે કાર્પલ ટનલ — ઉઠાવવાનો હાથ જમીન પર જ રાખો, અથવા મુઠ્ઠી વાળો
- પીઠનો તીવ્ર દુખાવો — પગ થોડો જ ઉઠાવો અને દુખાવો વધે તો અટકી જાઓ
- ખભાની ઈજા — હાથ ઉઠાવવાનું છોડો અને બંને હાથ મેટ પર રાખો
- ગર્ભાવસ્થા — પગ નીચો અને પેટને ટેકો રાખો; ઘૂંટણને નાક તરફ લાવી ઊંડું વળવાનું ટાળો
સંપૂર્ણ ગાઇડ વાંચો (અંગ્રેજીમાં)
વારંવાર પુછાતા પ્રશ્નો
યોગમાં વ્યાઘ્રાસન શું છે?
વ્યાઘ્રાસન (વાઘ આસન) હાથ અને ઘૂંટણ પરનું સંતુલન છે. એક પગ થાપાની ઊંચાઈએ પાછળ લંબાય છે અને વિસ્તૃત પ્રકારમાં સામેનો હાથ આગળ લંબાય છે. તે પીઠ અને કોરને મજબૂત કરે છે.
વ્યાઘ્રાસનના ફાયદા શું છે?
તે કરોડરજ્જુ અને નિતંબના સ્નાયુઓને મજબૂત કરે છે, ઊંડા કોરને તાલીમ આપે છે, સંતુલન અને સંકલન સુધારે છે અને થાપાના આગળના ભાગને હળવેથી ખેંચે છે. પીઠની મજબૂતી માટે આ ઓછા ભારવાળી કસરત ઘણી વાર વપરાય છે.
શું વ્યાઘ્રાસન અને બર્ડ ડોગ એક જ છે?
અમારી 3D ગાઇડમાં બતાવેલું વિસ્તૃત વ્યાઘ્રાસન ફિટનેસની બર્ડ ડોગ કસરત જેવું જ લાગે છે. શાસ્ત્રીય વ્યાઘ્રાસનમાં ઘૂંટણ વાળી પંજાને માથા તરફ લઈ જવાય છે અને ઘૂંટણને નાક તરફ લાવી વળવાનું પણ ઉમેરાય છે.
વ્યાઘ્રાસનમાં કેટલો સમય રહેવું?
દરેક બાજુ 3–5 ધીમા શ્વાસ સુધી રહો અને એક-બે વાર પુનરાવર્તન કરો. શરૂઆત કરનારા રોકાવાને બદલે પગ 5 વાર ઉઠાવી-ઉતારી શકે છે.
શું વ્યાઘ્રાસન કમરના દુખાવામાં સારું છે?
સામસામેના હાથ-પગ ઉઠાવવા એ પીઠ મજબૂત કરવાની સામાન્ય કસરત છે. થાપા એક સ્તરે રાખો અને પગ થાપાથી ઊંચો ન લઈ જાઓ. દુખાવો તીવ્ર બને કે પગમાં ફેલાય તો અટકી જાઓ, અને ડિસ્કની તકલીફ હોય તો ફિઝિયોથેરાપિસ્ટને પૂછો.
શું બાળકો વ્યાઘ્રાસન કરી શકે?
હા. બાળકોને સામાન્ય રીતે આળસ મરડતા વાઘ તરીકે શીખવાય છે, શ્વાસ છોડતી વખતે હળવી ગર્જના સાથે. સમય ટૂંકો રાખો અને તેને રમતિયાળ બનાવો.
વ્યાઘ્રાસન નામનો અર્થ શું છે?
"વ્યાઘ્ર" એટલે વાઘ અને "આસન" એટલે મુદ્રા, તેથી ગુજરાતીમાં તેને વાઘ આસન પણ કહે છે.
આ પેજ સામાન્ય માહિતી માટે છે. તમે ગર્ભવતી હો, કોઈ બીમારી કે ઈજા હોય તો યોગ શરૂ કરતાં પહેલાં ડૉક્ટરની સલાહ લો. દુખાવો, ચક્કર કે શ્વાસ ચડે તો તરત રોકાઈ જાઓ.








