1. मुख्यपृष्ठ
  2. मुद्रा
  3. शक्ती मुद्रा (जीवनशक्तीची मुद्रा)

शक्ती मुद्रा: जीवनशक्तीची झोपेपूर्वीची मुद्रा

अनामिका आणि करंगळ्यांची टोके एकमेकांना टेकवा आणि उरलेली बोटे आत दुमडलेल्या अंगठ्यांवर मिटवा. संध्याकाळी मंदावण्यासाठी आणि पोटाच्या खालच्या भागात श्वास घेण्यासाठी शक्ती मुद्रा ही शांत मुद्रा आहे.

कसे करावे, टप्प्याटप्प्याने

  1. आरामात बसा किंवा पाठीवर झोपा, आणि खांदे व जबडा सैल सोडा.
  2. प्रत्येक अंगठा त्याच हाताच्या तळहातात दुमडा.
  3. तर्जनी आणि मधले बोट अंगठ्यांवर सैलपणे दुमडा, जणू मऊ, अर्धवट उघडी मूठ करत आहात.
  4. दोन्ही हात जवळ आणा आणि दोन्ही अनामिकांची टोके व दोन्ही करंगळ्यांची टोके एकमेकांना टेकवा. ती वर किंवा पुढे राहतात.
  5. हात पोटाच्या खालच्या भागासमोर ठेवा आणि पोट व ओटीपोटात सावकाश श्वास घ्या; प्रत्येक उच्छ्वास श्वासापेक्षा थोडा लांब ठेवा.
  6. 5–15 मिनिटे, उदाहरणार्थ झोपण्याच्या अगदी आधी, राहा; नंतर हात सोडून विश्रांती घ्या.

फायदे

  • संध्याकाळी मन शांत होण्यासाठी आणि शांत झोपेसाठी पारंपरिकपणे वापरली जाते
  • पोटाचा खालचा भाग आणि ओटीपोटातील ताण कमी करण्यासाठी पारंपरिकपणे वापरली जाते
  • उच्छ्वास मंदावून अस्वस्थ मन शांत करण्यासाठी पारंपरिकपणे वापरली जाते
  • जीवनशक्ती शक्तीची आणि नवचैतन्याची मुद्रा म्हणून पारंपरिकपणे वर्णन केली जाते

खबरदारी

  • मुद्रा निद्रानाश किंवा स्लीप ॲप्निया बरा करत नाहीत. आठवडे झोप नीट लागत नसेल किंवा मोठ्याने घोरून थकलेले उठत असाल, तर डॉक्टरांना भेटा.
  • दुमड मऊ ठेवा; संधिवात किंवा आखडलेली बोटे असल्यास मूठ घट्ट आवळू नका.
  • ही सौम्य मुद्रा बहुतेकांना सोसते; सावकाश श्वासाने चक्कर आल्यास नेहमीसारखा श्वास घ्या.

संपूर्ण मार्गदर्शक वाचा (इंग्रजी)

नेहमी विचारले जाणारे प्रश्न

शक्ती मुद्रा म्हणजे काय?

शक्ती मुद्रा ही दोन्ही हातांची मुद्रा आहे: दोन्ही हातांच्या अनामिका व करंगळ्यांची टोके एकमेकांना टेकतात, तर तर्जनी आणि मधली बोटे तळहातात दुमडलेल्या अंगठ्यांवर मिटतात.

शक्ती मुद्रेचे मुख्य फायदे कोणते?

पारंपरिकपणे ती मन शांत करायला, चांगली झोप लागायला आणि पोटाच्या खालच्या भागातील ताण सोडायला मदत करते. यावर कोणतेही क्लिनिकल अभ्यास नाहीत; सावकाश श्वास हाच संभाव्य मदतगार आहे.

ती किती वेळ धरावी?

5–15 मिनिटे, शक्यतो झोपण्यापूर्वी धरा. दिवसातून तीन छोटी सत्रे चालतात.

अंथरुणात झोपून शक्ती मुद्रा करता येते का?

हो. पाठीवर झोपून हात पोटावर ठेवणे हा ती करण्याचा सर्वोत्तम मार्ग आहे.

शक्ती मुद्रा आणि शक्तिचालन एकच आहेत का?

नाही. शक्ती मुद्रा ही हस्तमुद्रा आहे. शक्तिचालन हा श्वास आणि बंधांसह केला जाणारा हठयोगाचा प्रगत सराव असून तो गुरूंच्या मार्गदर्शनाखालीच करावा.

शक्ती मुद्रेचे दुष्परिणाम आहेत का?

कोणतेही हानिकारक दुष्परिणाम ज्ञात नाहीत. झोप येऊ शकते, म्हणून गाडी चालवण्यापूर्वी किंवा सजगता लागणाऱ्या कामांपूर्वी ती टाळा.

मुद्रा ही एकाग्रता आणि विश्रांतीसाठीची पारंपरिक साधना आहे. विशिष्ट आरोग्य परिणामांवरील संशोधन मर्यादित आहे; वैद्यकीय उपचारांसोबत वापरा, त्यांच्याऐवजी नाही.

तुमची भाषा निवडा