ਇਸਨੂੰ ਕਿਵੇਂ ਕਰੀਏ, ਕਦਮ-ਦਰ-ਕਦਮ
- ਗੱਦੀ ਜਾਂ ਕੁਰਸੀ ’ਤੇ ਸਿੱਧੇ ਬੈਠੋ ਅਤੇ ਹੱਥਾਂ ਨੂੰ ਉੱਪਰਲੇ ਪੇਟ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ, ਛਾਤੀ ਦੀ ਹੱਡੀ ਤੋਂ ਠੀਕ ਹੇਠਾਂ ਲਿਆਓ।
- ਉਂਗਲਾਂ ਨੂੰ ਢਿੱਲੇ ਢੰਗ ਨਾਲ ਆਪਸ ਵਿੱਚ ਫਸਾਓ, ਤਾਂ ਜੋ ਹਰ ਹੱਥ ਦੀਆਂ ਉਂਗਲਾਂ ਦੂਜੇ ਹੱਥ ਦੀਆਂ ਉਂਗਲਾਂ ਵਿਚਕਾਰ ਟਿਕ ਜਾਣ।
- ਦੋਵੇਂ ਵਿਚਕਾਰਲੀਆਂ ਉਂਗਲਾਂ ਨੂੰ ਪਕੜ ਵਿੱਚੋਂ ਕੱਢੋ, ਸਿੱਧੀਆਂ ਕਰੋ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪੋਟੇ ਆਪਸ ਵਿੱਚ ਦਬਾਓ ਤਾਂ ਜੋ ਉਹ ਉੱਪਰ ਵੱਲ ਇਸ਼ਾਰਾ ਕਰਨ।
- ਅੰਗੂਠਿਆਂ ਨੂੰ ਹੌਲੀ ਜਿਹੀ ਇੱਕ-ਦੂਜੇ ਉੱਤੇ ਕਰਾਸ ਹੋਣ ਦਿਓ, ਅਤੇ ਕੂਹਣੀਆਂ ਨਰਮ ਤੇ ਪਸਲੀਆਂ ਤੋਂ ਥੋੜ੍ਹੀਆਂ ਦੂਰ ਰੱਖੋ।
- ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਸਾਹ ਲਓ ਅਤੇ ਹੱਥਾਂ ਹੇਠ ਪੇਟ ਦਾ ਉੱਠਣਾ ਤੇ ਬੈਠਣਾ ਮਹਿਸੂਸ ਕਰੋ।
- 4–15 ਮਿੰਟ ਤੱਕ, ਦਿਨ ਵਿੱਚ ਤਿੰਨ ਵਾਰ ਤੱਕ ਰੱਖੋ, ਫਿਰ ਹੱਥ ਖੋਲ੍ਹ ਕੇ ਪੱਟਾਂ ’ਤੇ ਰੱਖ ਦਿਓ।
ਲਾਭ
- ਰਵਾਇਤੀ ਤੌਰ ’ਤੇ ਪੇਟ ਦੀ ਸ਼ਾਂਤੀ ਅਤੇ ਟਿਕੇ ਹੋਏ ਮਿਹਦੇ ਲਈ ਵਰਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ
- ਰਵਾਇਤੀ ਤੌਰ ’ਤੇ ਖਾਣੇ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸੌਖੇ ਹਾਜ਼ਮੇ ਦੀ ਸਹਾਇਤਾ ਲਈ ਵਰਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ
- ਰਵਾਇਤੀ ਤੌਰ ’ਤੇ ਅੰਦਰਲੀ ਚੁੱਪ ਅਤੇ ਸੰਤੁਲਨ ਲਈ ਵਰਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਮਨ ਕਈ ਪਾਸੇ ਖਿੱਚਿਆ ਮਹਿਸੂਸ ਹੋਵੇ
- ਮੁਦਰਾ ਸਿੱਖਿਆ ਵਿੱਚ ਰਵਾਇਤੀ ਤੌਰ ’ਤੇ ਸੋਲਰ ਪਲੈਕਸਸ ਅਤੇ ਉੱਪਰਲੇ ਪੇਟ ਦੇ ਅੰਗਾਂ ਨਾਲ ਜੋੜੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ
ਸਾਵਧਾਨੀਆਂ
- ਮਾਤੰਗੀ ਮੁਦਰਾ ਜਿਗਰ ਦੀ ਬਿਮਾਰੀ, ਪੇਟ ਦੀਆਂ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਜਾਂ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਰੋਗ ਦਾ ਇਲਾਜ ਨਹੀਂ ਕਰਦੀ। ਲਗਾਤਾਰ ਦਰਦ, ਛਾਤੀ ਦੀ ਜਲਣ ਜਾਂ ਹਾਜ਼ਮੇ ਵਿੱਚ ਬਦਲਾਅ ਲਈ ਡਾਕਟਰ ਨੂੰ ਮਿਲੋ।
- ਜੇ ਮੋਢੇ ਥੱਕ ਜਾਣ, ਤਾਂ ਬਾਂਹਾਂ ਪੇਟ ਨਾਲ ਟਿਕਾ ਲਓ ਜਾਂ ਹੱਥ ਗੋਦ ਵਿੱਚ ਰੱਖ ਲਓ।
- ਜੇ ਉਂਗਲਾਂ ਦੇ ਜੋੜ ਆਕੜੇ ਜਾਂ ਦੁਖਦੇ ਹੋਣ, ਤਾਂ ਪਕੜ ਢਿੱਲੀ ਰੱਖੋ।
ਪੂਰੀ ਗਾਈਡ ਪੜ੍ਹੋ (ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਵਿੱਚ)
ਅਕਸਰ ਪੁੱਛੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਸਵਾਲ
ਮਾਤੰਗੀ ਮੁਦਰਾ ਕੀ ਹੈ?
ਮਾਤੰਗੀ ਮੁਦਰਾ, ਅੰਦਰੂਨੀ ਸੰਤੁਲਨ ਦੀ ਮੁਦਰਾ, ਦੋਹਾਂ ਹੱਥਾਂ ਦੀ ਮੁਦਰਾ ਹੈ: ਉਂਗਲਾਂ ਉੱਪਰਲੇ ਪੇਟ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਫਸੀਆਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ, ਵਿਚਕਾਰਲੀਆਂ ਉਂਗਲਾਂ ਉੱਪਰ ਵੱਲ ਮਿਲੀਆਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਅੰਗੂਠੇ ਕਰਾਸ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।
ਮਾਤੰਗੀ ਮੁਦਰਾ ਦੇ ਕੀ ਫ਼ਾਇਦੇ ਹਨ?
ਰਵਾਇਤੀ ਤੌਰ ’ਤੇ ਇਹ ਪੇਟ ਦੀ ਸ਼ਾਂਤੀ, ਸੌਖੇ ਹਾਜ਼ਮੇ ਅਤੇ ਅੰਦਰਲੀ ਚੁੱਪ ਲਈ ਵਰਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਬਾਰੇ ਕੋਈ ਕਲੀਨਿਕਲ ਖੋਜ ਨਹੀਂ ਹੈ; ਸ਼ਾਂਤੀ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਪੇਟ ਰਾਹੀਂ ਹੌਲੀ ਸਾਹ ਲੈਣ ਨਾਲ ਆਉਂਦੀ ਹੈ।
ਮਾਤੰਗੀ ਮੁਦਰਾ ਕਿੰਨੀ ਦੇਰ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ?
ਇਸ ਨੂੰ 4–15 ਮਿੰਟ ਤੱਕ, ਦਿਨ ਵਿੱਚ ਤਿੰਨ ਵਾਰ ਤੱਕ ਰੱਖੋ। ਖਾਣੇ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਜਾਂ ਸੌਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਦਾ ਸਮਾਂ ਪ੍ਰਚਲਿਤ ਹੈ।
ਕੀ ਪੰਜਾਬੀ ਅਤੇ ਹੋਰ ਭਾਰਤੀ ਕਿਤਾਬਾਂ ਵਿੱਚ ਇਸ ਦੇ ਫ਼ਾਇਦੇ ਵੱਖਰੇ ਦੱਸੇ ਗਏ ਹਨ?
ਨਹੀਂ। ਪੰਜਾਬੀ, ਹਿੰਦੀ ਅਤੇ ਹੋਰ ਭਾਰਤੀ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਦੀਆਂ ਕਿਤਾਬਾਂ ਵਿੱਚ ਇਸ ਦੇ ਫ਼ਾਇਦੇ ਇੱਕੋ ਜਿਹੇ ਦੱਸੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ: ਸ਼ਾਂਤ ਪੇਟ, ਚੰਗਾ ਹਾਜ਼ਮਾ ਅਤੇ ਸੰਤੁਲਿਤ ਮਨ।
ਕੀ ਮਾਤੰਗੀ ਮੁਦਰਾ ਜਿਗਰ ਲਈ ਲਾਭਦਾਇਕ ਹੈ?
ਇਸ ਗੱਲ ਦਾ ਕੋਈ ਸਬੂਤ ਨਹੀਂ ਕਿ ਇਹ ਜਿਗਰ ਦੀ ਸਿਹਤ ਬਦਲਦੀ ਹੈ। ਜਿਗਰ ਲਈ ਸ਼ਰਾਬ ਤੇ ਖੰਡ ਘਟਾਓ, ਸਰਗਰਮ ਰਹੋ ਅਤੇ ਡਾਕਟਰ ਦੀ ਸਲਾਹ ਮੰਨੋ।
ਮਾਤੰਗੀ ਕੌਣ ਹੈ?
ਮਾਤੰਗੀ ਹਿੰਦੂ ਤੰਤਰ ਦੀਆਂ ਦਸ ਮਹਾਵਿਦਿਆਵਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ, ਬੋਲੀ, ਸੰਗੀਤ ਅਤੇ ਅੰਦਰਲੇ ਗਿਆਨ ਦੀ ਦੇਵੀ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਅਕਸਰ ਸਰਸਵਤੀ ਦਾ ਤਾਂਤ੍ਰਿਕ ਰੂਪ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਮੁਦਰਾਵਾਂ ਇਕਾਗਰਤਾ ਅਤੇ ਆਰਾਮ ਲਈ ਇੱਕ ਰਵਾਇਤੀ ਅਭਿਆਸ ਹਨ। ਖ਼ਾਸ ਸਿਹਤ ਪ੍ਰਭਾਵਾਂ ਬਾਰੇ ਖੋਜ ਸੀਮਤ ਹੈ; ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਡਾਕਟਰੀ ਇਲਾਜ ਦੇ ਨਾਲ ਵਰਤੋ, ਉਸਦੀ ਥਾਂ ਨਹੀਂ।