कटिचक्रासन (Standing Spinal Twist) टप्प्याटप्प्याने कसे करावे
- पावलांत खांद्यांपेक्षा थोडे जास्त अंतर ठेवून उभे राहा, बोटे किंचित बाहेर वळलेली, हात बाजूला सैल.
- श्वास घेताना हात समोर खांद्याच्या उंचीपर्यंत आणा, किंवा फक्त कणा लांब करा.
- श्वास सोडताना कंबरेपासून सुरुवात करून शरीराचा वरचा भाग डावीकडे वळवा. पावले सपाट आणि गुडघे मऊ ठेवा.
- उजवा हात डाव्या खांद्यावर गुंडाळू द्या आणि डावा हात पाठीमागे, हाताची पाठ कंबरेवर टेकलेली.
- मानेवर ताण न देता डोके वळवून डाव्या खांद्यावरून मागे पाहा. 2–3 श्वास टिकवा.
- श्वास घेताना हळूहळू मध्यभागी परत या.
- श्वास सोडताना हातांची स्थिती उलटी करून उजवीकडे पीळ द्या. 5–10 सावकाश फेऱ्या करा; हात सैल लयीत झुलवतही करू शकता.
फायदे आणि खबरदारी
फायदे
- कण्याला हलकी फिरवण देऊन पाठीचा ताठरपणा कमी करते
- तिरके स्नायू आणि कंबरेभोवतीचे स्नायू ताणते
- खांदे आणि पाठीचा वरचा भाग सैल करते
- धड वळवणाऱ्या पोटाच्या स्नायूंवर काम करते
- बसून राहण्यातून झटपट, सोपा विराम जो शरीराला ताजेतवाने करतो
- पारंपरिकरीत्या पचन आणि विश्रांतीसाठी वापरले जाते
या स्थितीत टाळा किंवा बदल करून करा
- स्लिप डिस्क, स्पॉन्डिलोलिस्थेसिस किंवा तीव्र पाठदुखी — थोडा, सावकाश पीळ द्या किंवा आसन टाळा; फिजिओथेरपिस्टला विचारा
- „वाकणे, उचलणे, पीळ देणे नको“ अशा सूचना असलेल्या मणक्याच्या शस्त्रक्रियेनंतर — सर्जनने परवानगी देईपर्यंत पीळ देऊ नका
- गर्भावस्था — फक्त पाठीच्या वरच्या भागातून अगदी थोडा पीळ, खोल पीळ कधीच नाही; सुईण किंवा डॉक्टरांना विचारा
- पोटाची नुकतीच झालेली शस्त्रक्रिया किंवा हर्निया — डॉक्टर सुरक्षित म्हणेपर्यंत टाळा
- व्हर्टिगो किंवा मानदुखी — डोके समोरच ठेवा आणि हळू हालचाल करा
पूर्ण मार्गदर्शक वाचा (इंग्रजीत)
नेहमी विचारले जाणारे प्रश्न
कटिचक्रासनाचे फायदे काय आहेत?
हे कण्याला हलकी फिरवण देते, कंबर आणि पाठीचा वरचा भाग ताणते, खांदे सैल करते, पोटाच्या स्नायूंवर काम करते आणि बसून राहण्यातून झटपट विराम देते.
कटिचक्रासनाच्या किती फेऱ्या कराव्यात?
प्रत्येक बाजूने 5–10 सावकाश फेऱ्या करा, किंवा सुमारे एक मिनिट सैलपणे झुलवा.
कटिचक्रासन नवशिक्यांसाठी योग्य आहे का?
हो. हे उभ्याने करायच्या सर्वात सोप्या योगासनांपैकी एक आहे. सुरुवातीला पीळ थोडा ठेवा आणि हात सैल ठेवा.
कटिचक्रासन कोणी करू नये?
स्लिप डिस्क, तीव्र पाठदुखी, मणक्याची किंवा पोटाची नुकतीच झालेली शस्त्रक्रिया किंवा हर्निया असल्यास काळजी घ्या किंवा टाळा. गर्भावस्थेत फक्त पाठीच्या वरच्या भागातून थोडा पीळ द्या.
कटिचक्रासन आणि अर्ध कटिचक्रासनात काय फरक आहे?
कटिचक्रासन हे उभ्याने पीळ देण्याचे आसन आहे. अर्ध कटिचक्रासन हे एक हात डोक्यावरून ताणून उभ्याने बाजूला वाकण्याचे आसन आहे.
कटिचक्रासनात कूल्हे वळावेत का?
थोडे वळले तर चालते. पावले जमिनीवर घट्ट राहतात आणि बहुतेक फिरवण कंबर आणि छातीतून येते.
हे पान सामान्य माहितीसाठी आहे. तुम्ही गर्भवती असाल, आजार किंवा दुखापत असेल तर योग सुरू करण्यापूर्वी डॉक्टरांचा सल्ला घ्या. वेदना, चक्कर किंवा धाप लागल्यास थांबा.








