ਇਸਨੂੰ ਕਿਵੇਂ ਕਰੀਏ, ਕਦਮ-ਦਰ-ਕਦਮ
- ਫ਼ਰਸ਼ ਜਾਂ ਕੁਰਸੀ ਉੱਤੇ ਸਿੱਧੇ ਬੈਠੋ, ਅਤੇ ਹੱਥ ਗੋਡਿਆਂ ਜਾਂ ਪੱਟਾਂ ਉੱਤੇ ਰੱਖੋ, ਹਥੇਲੀਆਂ ਉੱਪਰ ਵੱਲ।
- ਦੋਵਾਂ ਹੱਥਾਂ ਵਿੱਚ ਤਰਜਨੀ ਹੇਠਾਂ ਮੋੜੋ ਤਾਂ ਜੋ ਉਸ ਦਾ ਸਿਰਾ ਅੰਗੂਠੇ ਦੀ ਗੁੱਦੇਦਾਰ ਜੜ੍ਹ ਉੱਤੇ ਟਿਕੇ।
- ਅੰਗੂਠਾ ਮੁੜੀ ਹੋਈ ਤਰਜਨੀ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਰੱਖੋ ਅਤੇ ਹਲਕਾ ਜਿਹਾ ਦਬਾਓ, ਬੱਸ ਇੰਨਾ ਕਿ ਉਂਗਲ ਟਿਕੀ ਰਹੇ।
- ਵਿਚਕਾਰਲੀ ਉਂਗਲ, ਅਨਾਮਿਕਾ ਅਤੇ ਚੀਚੀ ਸਿੱਧੀਆਂ ਤੇ ਢਿੱਲੀਆਂ ਰੱਖੋ।
- 10–15 ਮਿੰਟ ਢਿੱਡ ਵਿੱਚ ਹੌਲੀ ਸਾਹ ਭਰੋ, ਫਿਰ ਉਂਗਲਾਂ ਛੱਡੋ ਅਤੇ ਹੱਥ ਝਾੜੋ।
ਲਾਭ
- ਰਵਾਇਤੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਗੈਸ, ਅਫਾਰੇ ਅਤੇ ਭਾਰੀ, ਬੇਚੈਨ ਢਿੱਡ ਲਈ ਵਰਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ
- ਰਵਾਇਤੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਜੋੜਾਂ ਦੀ ਆਕੜ ਅਤੇ ਦਰਦਾਂ ਲਈ ਵਰਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਆਯੁਰਵੇਦ ਵਧੇ ਹੋਏ ਵਾਤ (ਹਵਾ) ਨਾਲ ਜੋੜਦਾ ਹੈ
- ਰਵਾਇਤੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਬੇਚੈਨੀ ਅਤੇ ਘਬਰਾਏ, ਖਿੰਡੇ ਹੋਏ ਵਿਚਾਰਾਂ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤ ਕਰਨ ਲਈ ਵਰਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ
- ਰਵਾਇਤੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕੰਬਣੀ ਦੇ ਇਲਾਜ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਵਰਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਪਾਰਕਿੰਸਨ ਰੋਗ ਵਿੱਚ
ਸਾਵਧਾਨੀਆਂ
- ਇਸ ਨੂੰ ਲੱਛਣ ਰਹਿਣ ਤੱਕ ਹੀ ਕਰੋ ਅਤੇ ਆਰਾਮ ਆਉਣ 'ਤੇ ਛੱਡ ਦਿਓ; ਪਰੰਪਰਾ ਹਰ ਰੋਜ਼ ਲੰਮੇ ਸਮੇਂ ਲਈ ਬੇਅੰਤ ਵਾਯੂ ਮੁਦਰਾ ਕਰਨ ਦੀ ਸਲਾਹ ਨਹੀਂ ਦਿੰਦੀ।
- ਇੱਕ ਵਾਰ ਵਿੱਚ ਲਗਭਗ 15 ਮਿੰਟ, ਦਿਨ ਵਿੱਚ ਦੋ ਜਾਂ ਤਿੰਨ ਵਾਰ ਕਰੋ (ਕੁੱਲ ਲਗਭਗ 45 ਮਿੰਟ)।
- ਵਾਯੂ ਮੁਦਰਾ ਡਾਕਟਰੀ ਦੇਖਭਾਲ ਦੀ ਥਾਂ ਨਹੀਂ ਲੈਂਦੀ। ਢਿੱਡ ਵਿੱਚ ਤੇਜ਼ ਜਾਂ ਲਗਾਤਾਰ ਦਰਦ, ਜੋੜਾਂ ਦੀ ਸੋਜ ਜਾਂ ਨਵੀਂ ਕੰਬਣੀ ਲਈ ਡਾਕਟਰ ਨੂੰ ਮਿਲੋ।
- ਜੇ ਅੰਗੂਠੇ ਜਾਂ ਉਂਗਲਾਂ ਦੇ ਜੋੜਾਂ ਵਿੱਚ ਗਠੀਆ ਹੈ ਤਾਂ ਹਲਕਾ ਦਬਾਓ।
ਪੂਰੀ ਗਾਈਡ ਪੜ੍ਹੋ (ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਵਿੱਚ)
ਅਕਸਰ ਪੁੱਛੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਸਵਾਲ
ਵਾਯੂ ਮੁਦਰਾ ਕੀ ਹੈ?
ਵਾਯੂ ਮੁਦਰਾ ਹੱਥ ਦੀ ਇੱਕ ਮੁਦਰਾ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਤਰਜਨੀ ਅੰਗੂਠੇ ਦੀ ਜੜ੍ਹ ਤੱਕ ਮੁੜਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਅੰਗੂਠਾ ਉਸ ਨੂੰ ਹਲਕਾ ਦਬਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਜਦਕਿ ਬਾਕੀ ਤਿੰਨ ਉਂਗਲਾਂ ਸਿੱਧੀਆਂ ਰਹਿੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਹ ਰਵਾਇਤੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਹਵਾ ਤੱਤ ਘਟਾਉਣ ਲਈ ਵਰਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਵਾਯੂ ਮੁਦਰਾ ਕਿਹੋ ਜਿਹੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਕਿਵੇਂ ਲਗਾਈਏ?
ਵਾਯੂ ਮੁਦਰਾ ‘ਹਵਾ ਦੀ ਮੁਦਰਾ’ ਹੈ। ਤਰਜਨੀ ਨੂੰ ਅੰਗੂਠੇ ਦੀ ਜੜ੍ਹ ਤੱਕ ਮੋੜੋ, ਅੰਗੂਠੇ ਨਾਲ ਹਲਕਾ ਦਬਾਓ ਅਤੇ ਬਾਕੀ ਉਂਗਲਾਂ 10–15 ਮਿੰਟ ਸਿੱਧੀਆਂ ਰੱਖੋ।
ਵਾਯੂ ਮੁਦਰਾ ਕਿੰਨੀ ਦੇਰ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ?
ਲੱਛਣ ਰਹਿਣ ਤੱਕ ਦਿਨ ਵਿੱਚ ਦੋ ਜਾਂ ਤਿੰਨ ਵਾਰ 10–15 ਮਿੰਟ ਕਰੋ। ਆਰਾਮ ਆਉਣ 'ਤੇ ਛੱਡ ਦਿਓ। ਰਵਾਇਤੀ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਹੱਦ ਲਗਭਗ 45 ਮਿੰਟ ਹੈ।
ਕੀ ਵਾਯੂ ਮੁਦਰਾ ਗੈਸ ਲਈ ਚੰਗੀ ਹੈ?
ਇਹ ਗੈਸ ਅਤੇ ਅਫਾਰੇ ਲਈ ਰਵਾਇਤੀ ਮੁਦਰਾ ਹੈ। ਖਾਣੇ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸਿੱਧੇ ਬੈਠ ਕੇ ਹੌਲੀ ਸਾਹ ਲੈਣਾ ਮਦਦ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਤੇਜ਼ ਜਾਂ ਲਗਾਤਾਰ ਦਰਦ ਲਈ ਡਾਕਟਰ ਨੂੰ ਮਿਲੋ।
ਵਾਯੂ ਮੁਦਰਾ ਦੇ ਮੁੱਖ ਫ਼ਾਇਦੇ ਸੰਖੇਪ ਵਿੱਚ ਕੀ ਹਨ?
ਰਵਾਇਤੀ ਫ਼ਾਇਦੇ ਹਨ ਗੈਸ ਅਤੇ ਅਫਾਰੇ ਤੋਂ ਰਾਹਤ, ਜੋੜਾਂ ਦੀ ਘੱਟ ਆਕੜ ਅਤੇ ਸ਼ਾਂਤ ਮਨ। ਕਰਨ ਦਾ ਤਰੀਕਾ ਉੱਪਰ ਦਿੱਤੇ ਕਦਮਾਂ ਵਿੱਚ ਹੈ।
ਕੀ ਵਾਯੂ ਮੁਦਰਾ ਦੇ ਮਾੜੇ ਅਸਰ ਹਨ?
ਕੋਈ ਗੰਭੀਰ ਮਾੜਾ ਅਸਰ ਪਤਾ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਜ਼ੋਰ ਨਾਲ ਨਾ ਦਬਾਓ, ਹਰ ਰੋਜ਼ ਘੰਟਿਆਂਬੱਧੀ ਨਾ ਕਰੋ, ਅਤੇ ਇਸ ਨੂੰ ਡਾਕਟਰੀ ਦੇਖਭਾਲ ਦੀ ਥਾਂ ਨਾ ਵਰਤੋ।
ਵਾਯੂ ਮੁਦਰਾ ਅਤੇ ਅਪਾਨ ਵਾਯੂ ਮੁਦਰਾ ਵਿੱਚ ਕੀ ਫ਼ਰਕ ਹੈ?
ਪਹਿਲੀ ਵਿੱਚ ਸਿਰਫ਼ ਤਰਜਨੀ ਅੰਗੂਠੇ ਹੇਠ ਮੁੜਦੀ ਹੈ। ਦਿਲ ਦੀ ਮੁਦਰਾ (ਅਪਾਨ ਵਾਯੂ) ਵਿੱਚ ਵਿਚਕਾਰਲੀ ਉਂਗਲ ਤੇ ਅਨਾਮਿਕਾ ਦੇ ਸਿਰੇ ਵੀ ਅੰਗੂਠੇ ਦੇ ਸਿਰੇ ਨਾਲ ਮਿਲਦੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਇਹ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਦਿਲ ਵਾਲੇ ਹਿੱਸੇ ਲਈ ਵਰਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਮੁਦਰਾਵਾਂ ਇਕਾਗਰਤਾ ਅਤੇ ਆਰਾਮ ਲਈ ਇੱਕ ਰਵਾਇਤੀ ਅਭਿਆਸ ਹਨ। ਖ਼ਾਸ ਸਿਹਤ ਪ੍ਰਭਾਵਾਂ ਬਾਰੇ ਖੋਜ ਸੀਮਤ ਹੈ; ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਡਾਕਟਰੀ ਇਲਾਜ ਦੇ ਨਾਲ ਵਰਤੋ, ਉਸਦੀ ਥਾਂ ਨਹੀਂ।